Φωτιά στα Σαββατόβραδα ή Τι σημαίνει να είσαι φοιτητής

Τόσα άρθρα για τη φοιτητική ζωή, τόσα αφιερώματα, τόσα tips. Όσα κλισέ και αν ξέραμε, τα έχουμε καταρρίψει με την ίδια μας τη ζωή. Γιατί τα φοιτητικά χρόνια δεν παύουν να είναι μέρος της ζωής των ανθρώπων, άρα και μεταβλητά, σχετικά, υποκειμενικά.

Οι περισσότεροι από εμάς, ζώντας σε μια σύγχρονη κοινωνία είχαμε την ευκαιρία να διασκεδάζουμε και στη μαθητική ζωή, να μην είμαστε καταπιεσμένοι με αποτέλεσμα η μετάβαση να μην είναι "ουάου, πάμε να τα σπάσουμε ξέρω 'γω". Και από την άλλη, είχαμε ανέκαθεν εξίσου πολλά άγχη. Λίγο τα φροντιστήρια, λίγο οι ορμόνες, λίγο τα πρότυπα, βρεθήκαμε να ανυπομονούμε για τη μεγάλη στιγμή, που θα ακολουθήσουμε κάποιο όνειρο(δικό μας ή άλλων), που θα κάνουμε το πρώτο βήμα για τη χάραξη της επαγγελματικής μας πορείας. Και στην τελική μεταβήκαμε στην περίοδο (τουλάχιστον πριν αρχίσεις να χρωστάς πολλά μαθήματα) της απόλυτης χαλάρωσης.

Ναι, αυτή η αίσθηση να τρως ό,τι θέλεις και να μην τρως ό,τι θέλεις ταυτόχρονα. Να τρως παγωτό για μεσημεριανό και να εκτιμάς τις φακές της μαμάς όσο ποτέ.
Να τριγυρνάς άσκοπα από μέρος σε μέρος με τρελή όρεξη και τελικά να επιστρέφεις στο σπίτι με ακόμη μεγαλύτερη όρεξη για ταινία.
Να αγοράζεις εκείνα τα καδράκια που είναι "πολύ γλυκά" τη μια και την άλλη να μετράς τα χρήματα για εισιτήριο για την επιστροφή στη μαμά (πατρίδα) και να τρέμεις στην ιδέα του να μπει ελεγκτής στο αστικό.
Nα κάνεις χίλιες εργασίες για ένα μάθημα και να το περνάς με 6 και ταυτόχρονα να παίρνεις 10 σ' αυτό που παρακολούθησες μια φορά.
Να μην ξέρεις με ποιον να πρωτοβγείς την Παρασκευή και το Σάββατο να κλαις για τη μοναξιά παρέα με το γάτο σου (drama queen fuck yeahh!).
Να ζεις τον έρωτα,να κοιμάσαι και να ξυπνάς με αυτόν που αγαπάς μέχρι που ο κόσμος των μεγάλων να σου χτυπήσει την πόρτα μαζί με τα προβλήματα του.
Να πονάς και να μη μαθαίνεις, και να μαθαίνεις αφού πονέσεις.

Όχι, η ενηλικίωση στα χρόνια δεν ταυτίζεται με την ενηλικίωση στο μυαλό. Αλλά και ποιος θα ορίσει τι περιλαμβάνει και τι όχι; Το σημαντικό σ' αυτήν τη διαδικασία, σε κάθε διαδικασία είναι να γίνουμε περισσότερο άνθρωποι, να γνωρίσουμε τον εαυτό μας μέσα από τους άλλους, να ονειρευτούμε, να κυνηγήσουμε, να πονέσουμε και να μη μετανιώσουμε σχεδόν για τίποτα. Γιατί αυτά τα χρόνια των αντιθέσεων είναι ίσως τα πιο απολαυστικά.

Όπως αυτό που βιώνω εγώ τώρα για παράδειγμα. Να είμαι μέσα Σάββατο βράδυ και να βλέπω "Στην υγειά μας" και να γελάω μόνη μου γιατί θυμάμαι κάποιον που είπε "Πότε ξέρεις ότι απέτυχε το σαββατοβραδό σου; Όταν είσαι μέσα και βλέπεις Σπύρο Παπαδόπουλο!"

xxx,

Φ.Τ.

Still Alice

https://www.youtube.com/watch?v=ZrXrZ5iiR0o
Τι συμβαίνει όταν στα 50 της χρόνια, στην πλήρη, απαιτητική αλλά τακτοποιημένη κι ευτυχισμένη ζωή της Αlice εισβάλει κυριολεκτικά η νόσος Αλτσχάιμερ; Τι επιπτώσεις έχει για την ίδια και την οικογένεια της; Μια καταπληκτικά ανθρώπινη ταινία, με τη Julianne Moore σε ένα ρόλο που αξίζει το όσκαρ που πήρε και με το παραπάνω. Για τις αδυναμίες της ζωής από τη μία και τη δύναμη της αγάπης και της ανάγκης για επιβίωση από την άλλη. Δείτε το, αξίζει. Γιατί και η ζωή αξίζει για τα όμορφα και τα άσχημα της. Γιατί κάθε στιγμή μετράει.

xxx,

Φ.Τ.

Ένας Αύγουστος τον Απρίλη!

Η πρώτη φορά που τον είδα από κοντά ήταν τον περασμένο φθινόπωρο, στον Ιανό, στην παρουσίαση του για “Το βιβλίο της Κατερίνας”, το τελευταίο του έργο. Αλλά τον ήξερα ήδη. Μέσα από τα πολυάριθμα βιβλία του, τα κείμενα του στο Protagon.gr, το ραδιόφωνο, τις φωτογραφίες και την επαφή που έχει με όλο τον κόσμο μέσα από τα κοινωνικά δίκτυα. Αύγουστος Κορτώ το καλλιτεχνικό. Πέτρος Χατζόπουλος το πραγματικό. Ιδιαίτερη προσωπικότητα, βαθύτατα ειλικρινής και αυτοσαρκαστικός, πάντα διατεθειμένος να προσφέρει βοήθεια και πολύτιμες συμβουλές. Για όλους τους παραπάνω λόγους (και άλλους τόσους), δεν έχασα την ευκαιρία να τον ρωτήσω όλα αυτά που ήθελα, αυτά που ο καθένας κουβαλάει μέσα του ως ιδέες, απόψεις, όνειρα και ιδού οι απαντήσεις του…

1)      Γεννήθηκες και μεγάλωσες στη Θεσσαλονίκη. Ποια είναι η πιο έντονη ανάμνηση της παιδικής σου ηλικίας και ποια η σχέση σου με την πόλη σήμερα;

Θυμάμαι να βλέπω απ’ το μπαλκόνι του σπιτιού μας στο Καραμπουρνάκι – τότε που η Σοφούλη είχε ελάχιστες πολυκατοικίες ακόμα – ίσαμε τον Όλυμπο. Και τη θάλασσα απ’ το παράθυρό μου. Τη Σαλονίκη εξακολουθώ να τη λατρεύω, και να θεωρώ πως είναι μακράν η ομορφότερη πόλη της Ελλάδας.

2)      Τι αγαπάς και τη μισείς στην Αθήνα που κατοικείς σήμερα;

Στην Αθήνα αγαπώ τη βαβούρα των Εξαρχείων και τους περίπατους στο κέντρο, ιδίως νύχτα. Και γενικώς δεν μισώ κανέναν και τίποτα – πολλή κι αναίτια ψυχική δαπάνη.

3)      Μέσα από τα έργα σου και όχι μόνο, είναι γνωστό το έντονο δέσιμο σου με τη μητέρα σου. Τι κουβαλάς μέσα σου από εκείνη; Ο πατέρας σου τη θέση έχει στη ζωή σου;

Η μητέρα μου μ’ έπλασε σε μεγάλο βαθμό κατ’ εικόνα και ομοίωσή της. Την κουβαλώ ολόκληρη στην ψυχή μου και στο καθημερινό μου φέρσιμο. Όσο για τον πατέρα μου, αν κι άργησα πολύ να δεθώ μαζί του – σφάλμα δικό μου, που πάντα θα μετανιώνω – είναι στον νου και στην καρδιά μου κάθε στιγμή, και θα τον ευγνωμονώ παντοτινά για την αγάπη και τη δύναμη που μου δίνει.

4)      Το «μικρόβιο» της γραφής υπήρχε πάντα μέσα σου ή εμφανίστηκε ξαφνικά; Πως ξεκίνησες να ασχολείσαι σοβαρά με αυτόν τον τομέα;

Στην πραγματικότητα έγινα συγγραφέας όταν άρχισα να γράφω συστηματικά, γύρω στα δεκαοχτώ. Μικρός ούτε που φανταζόμουν ότι μπορεί κάποτε να γινόμουν συγγραφέας – ένιωθα υπερβολικό δέος απέναντι στα βιβλία και τους δημιουργούς τους.

5)      Από όσο γνωρίζω, φοίτησες στην Ιατρική σχολή αλλά δεν την ολοκλήρωσες. Ποια συμβουλή δίνεις στους νέους που σπουδάζουν κάτι αλλά αγαπούν κάτι τελείως διαφορετικό;

Η Ιατρική είναι μια θαυμάσια επιστήμη, απλώς εγώ δεν είχα τα κότσια να την ασκήσω ως επάγγελμα. Συμβουλές γενικώς αποφεύγω να δίνω, πάντως αν ένα νέο παιδί αγαπά κάτι άλλο από αυτό που σπουδάζει, το οφείλει στον εαυτό του να το κυνηγήσει με κάθε τίμημα.

6)      Πιστεύεις στο όνειρο. Στην τύχη;

Κρίνοντας απ’ το πόσο μου ’χει χαμογελάσει – φέρνοντας στη ζωή μου τον πιο υπέροχο άνθρωπο του κόσμου – πιστεύω στην τύχη.

7)      Ποιες θεωρείς χαρές της ζωής από τη μια και από την άλλη τι είναι αυτό που θεωρείς περιττό, που μας δυσκολεύει «τζάμπα»;

Αγάπη να υπάρχει σε αφθονία κι όλα τ’ άλλα βρίσκονται. Όσο για το χρήμα, καίτοι απαραίτητο, δεν αξίζει να πολυστενοχωριέσαι για δαύτο – είναι απλώς ένα μέσον, κι όχι σκοπός.

8)      Πολιτικοποιημένος είσαι; Θεωρείς ότι ως καλλιτέχνης ή έστω ως πολίτης ενός τόπου έχεις ευθύνη στο να συμβάλλεις στη βελτίωση του;

Θεωρώ ότι ψηφίζοντας κατά συνείδηση εκπληρώνω το πολιτικό μου καθήκον. Από κει κι έπειτα υπάρχουν οι προσωπικοί και μαζικοί αγώνες για ισότητα και ελευθερία, που κι εγώ όπως όλοι επιλέγω να δώσω ανάλογα με τις δυνάμεις μου. Κι επιμένω ότι η προσπάθεια συγγραφής ολοένα και καλύτερων βιβλίων συνιστά ουσιαστική πολιτική πράξη.

9)      Τελικά, το να είναι κάποιος καλλιτέχνης είναι ευχή ή κατάρα; Εσύ λυτρώνεσαι από τα έργα σου;

Για μένα ήταν και παραμένει ευλογία. Λυτρώνομαι, ξεχνιέμαι, παίζω και μαθαίνω.

10)  Ποια είναι η σχέση σου με τους ήρωες σου; Οι επιρροές σου;

Οι ήρωές μου συνήθως είναι αντανακλάσεις ή παραμορφώσεις μου. Όσο για τις επιρροές μου, αυγατίζουν με κάθε ωραίο βιβλίο που διαβάζω.

11)  Ο έρωτας είναι μεγάλο κομμάτι της ζωής σου επίσης. Τι είναι αυτό που σε συμπληρώνει στο συντροφό σου;

Η νηφαλιότητα που τον χαρακτηρίζει, σε συνδυασμό με μιαν έμπρακτη αγάπη που είναι για μένα, κάθε μέρα που περνώ μαζί του, μάθημα ζωής.

12)   Σχέδια κάνεις για το αύριο; Πώς θα ήθελες να είσαι σε δέκα χρόνια;

Σπάνια ονειρεύομαι το μέλλον. Όταν είναι η ώρα του, θα έρθει. Θα ήθελα να ζω το ίδιο ευτυχισμένα όσο και τώρα, ή, εφόσον είναι δυνατόν, ακόμη πιο ευτυχισμένα, και σ’ έναν κόσμο πιο δίκαιο και πιο ανθρώπινο.

Πέτρο, σ’ευχαριστώ! Συνέχισε να μας ομορφαίνεις τον κόσμο με το ταλέντο σου..

 Φρόσω Τερζόγλου

Ο χρόνος.

(“Πάντα είναι ο κατάλληλος χρόνος για να κάνεις αυτό που είναι σωστό.” Martin Luther King)

Στο παρόν, οι ώρες είναι ακατάλληλες και εμείς πρέπει να σωπαίνουμε κι έτσι μένουν τα ανείπωτα λόγια, ίσως ό,τι πιο πολύτιμο, που καθώς βουβαίνει μας φέρνει πιο κοντά στο θάνατο και μας απομακρύνει από την αθανασία.

Στο παρελθόν, αγάπη για εμάς τους νοσταλγούς, που ονειρευόμαστε αντίστροφα. Και ενώ οι άλλοι εξυψώνουν την ιστορία στις δημόσιες κουβέντες τους, όταν το θέμα έρχεται στα δικά τους ξεχνούν ότι όλες οι απαντήσεις βρίσκονται στο ξεχασμένο ντουλάπι του μυαλού και της καρδιάς.

Στο μέλλον, που θα μας δείξει, θα μας φέρει, θα μας πάρει, θα μας μάθει και όλο περνάει και όλο οι άνθρωποι πάλι δεν μαθαίνουν και δεν ξέρουν και οπλίζονται με άμυνες και λίγο πριν το τέλος μετανοιώνουν.

Φρόσω Τερζόγλου

Αγάπη

Στο όνομα σου έχουν γραφτεί ποιήματα και αμέτρητα κείμενα- κείμενα που δημοσιεύτηκαν και άλλα, πιο ωραία, αυτά που είδαν όσοι έπρεπε μόνο και κάποια ακόμη, τα πιο θλιβερά που δεν είδε ή δεν κατάλαβε κανείς. Αλλά δύσκολο να κρατηθεί και να σε κρύψει κανείς!

Για σένα έγιναν αγώνες και μάχες. Αγώνες για την αγάπη για την πατρίδα, την ελευθερία, την πίστη, τον έρωτα και πόσα ακόμη. Έχεις τη δύναμη να υπάρχεις ακόμη και κάτω από πανοπλίες και παπούτσια φαγωμένα και καρδιές ραγισμένες.

Γενικά έχεις τη δύναμη και εμπνέεις. Υπάρχεις πίσω από τα τραγούδια, πίσω από ένα πιάτο ζεστό φαί, πίσω από κάθε μουσούδα και κουνιστή ουρά, πίσω από ένα όμορφο ηλιοβασίλεμα και πίσω από αεράκια.

Τόσο εύθραυστη και τόσο ισχυρή ταυτόχρονα. Σε φοβούνται και σε λατρεύουν. Ναι, σε φοβούνται γιατί έχεις την ικανότητα να τυφλώνεις, να παρασύρεις. Και όμως! Τόσο όμορφα έχεις την ικανότητα να χαρίζεις και άλλη αγάπη, αργά ή γρήγορα. Ναι, πολλαπλασιάζεσαι ανεξάντλητα.

Και όταν συναντάς το άλλο σου μισό.. Ε εκεί γίνεσαι χαμός και στροβιλίζεις και τρελαίνεις και γίνεσαι κύμα, νερό για να πιεί όλος ο κόσμος! Για τον έρωτα μιλάω. Ευλογημένοι όση τον έζησαν. Αλλά ακόμη πιο ευλογημένοι από την ίδια τη ζωή αυτοί που είχαν κάθε στιγμή κι εσένα δίπλα τους.

Μαζί με τον έρωτα κάνετε τα πάντα αγάπη! Τότε που κάθε χαμόγελο, κάθε φιλί, κάθε αγκαλιά οδηγούν στην ευτυχία. Τότε που ξέρεις ότι έχεις κάποιον που ό, τι και να γίνει είστε μαζί. Γίνεστε ένα. Μια αγάπη και ένας έρωτας. Τότε που το «σε μισώ», ακόμη και αυτό, είναι αντίστροφος έρωτας! Τέτοια δύναμη είστε!

Δεν μπορώ να πω άλλα, δεν θα μου φτάσει η σελίδα, ο χρόνος… Σε αφήνω αγάπη, για το άλλο σου μισό! Εκεί θα τα πω όλα!

Φρόσω Τερζόγλου

Τα ειπωμένα, διαφορετικά.

*H παρακάτω ιστορία γράφτηκε γιατί μερικές φορές δεν μένει να πεις τίποτα παραπάνω από αυτά που έχουν ήδη ειπωθεί από την Τέχνη.

//Κάποιος πρέπει να με είχε συκοφαντήσει, γιατί ένα πρωί, χωρίς να έχω κάνει τίποτα απολύτως, συνελήφθην.//Σκέφτηκα ότι αρκούσε να κάνω μεταβολή κι όλα θα τελείωναν. Πίσω μου όμως μια ολόκληρη παραλία που τη δονούσε ο ήλιος μού έκλεινε το δρόμο…//Σκέφτηκα ότι η πιο όμορφη θάλασσα είναι αυτή που δεν την αρμενίσαμε ακόμα και τις πιο όμορφες μέρες μας δεν τις ζήσαμε ακόμα.// Είμαστε όλοι εξαιρετικές περιπτώσεις! Θέλουμε όλοι μας ν’ απαιτήσουμε κάτι! Ο καθένας απαιτεί να είναι αθώος, πάση θυσία, ακόμα κι αν, για να το πετύχει αυτό, χρειάζεται να καταγγείλει ολόκληρο το ανθρώπινο γένος και τους θεούς.  Σας το είπα, πρέπει να εμποδίζει κανείς να τον κρίνουν!//

//Μα αφού, από τότε που κουράστηκα να ψάχνω, έμαθα να βρίσκω κι από τότε που ο άνεμος μου εναντιώθηκε, έμαθα να σαλπάρω με όλους τους ανέμους, προχώρησα.//Ό,τι κι αν κάνει ο άνθρωπος πάνω στη γη, παίζει πάντα τον κύριο λόγο στην ιστορία του κόσμου.//Είμαστε γεννημένοι έτσι, να είμαστε έτσι.//Είμαστε κάτι διάχυτες αισθήσεις, χωρίς ελπίδα να συγκεντρωθούμε..στα νεύρα μας μπερδεύεται όλη η φύσις. Στο σώμα, στην ενθύμηση πονούμε. Μας διώχνουν τα πράγματα, κι η ποίηση είναι το καταφύγιο που φθονούμε.// Γιαυτό και πάντα στο νου μου έχω την Ιθάκη. Το φθάσιμο εκεί είν’ ο προορισμός μου. Κι αν πτωχική τη βρω, η Ιθάκη δεν με γέλασε.//

//Έτσι μικρό ήταν τ’ όνειρό μου. Μα μ’έκανε να θέλω να φωνάξω: Για όνομα του Θεού, αφήστε για μια στιγμή τη δουλειά και κοιτάξτε γύρω σας!//

 Φρόσω Τερζόγλου

Βρες τις διαφορές

(Με αφορμή μια φωτογραφία και μνήμες..)

Λένε ότι σ’ένα βλέμμα κρύβεται ό,τι δεν μπορεί να ειπωθεί με λέξεις. Λένε ότι τα μάτια είναι ο καθρέφτης της ψυχής μας. Αυτή την ψυχή, το πνεύμα έψαξα κι εγώ βλέποντας εκείνη τη φωτογραφία, από ένα περασμένο καλοκαίρι, όχι καιρό πριν. Τα μαλλιά μου ανέμιζαν και χαμογελούσα με φόντο τη θάλασσα. Θα μπορούσε να είχε τραβηχτεί χθες, δεν υπάρχουν εμφανείς αλλαγές. Σώμα, πρόσωπο, στιλ. Όλα ίδια. Κι όμως, αν είχε τραβηχτεί χθες η φωτογραφία, με το ίδιο ακριβώς σκηνικό, δεν θα ήταν ίδια. Τι είναι διαφορετικό λοιπόν; Τι είναι αυτό που αλλάζει πάνω μας ακόμη κι όταν όλα φαινομενικά είναι απαράλλαχτα;

Μου ήρθε στο μυαλό μια κουβέντα που είπε στην τάξη μια καθηγήτρια, λίγα χρόνια πριν. “Όταν βλέπω τον καθένα από εσάς μπορώ να καταλάβω πολλά περισσότερα από αυτά που λέτε ή ισχυρίζεστε. Μπορώ να καταλάβω τις εμπειρίες σας, αυτά που σκέφτεστε, πράγματα που φοβάστε και δεν μοιράζεστε…ό,τι αλλάζει!”, έλεγε και ήμουν προετοιμασμένη για ένα ακόμη από τα κλασικά μεγαλομανή κηρύγματά της. “..Πάρτε μια φωτογραφία σας. Περσινή. Πάρτε και μια τωρινή. Καλύψτε το σώμα και τα χαρακτηριστικά του προσώπου και αφήστε μόνο τα μάτια. Τι βλέπετε; Φαίνονται ίδια κι όμως υπάρχει κάτι διαφορετικό. Ξέρετε τι εννοώ. Το βλέμμα! Ένα βλέμμα, μια μόνο στιγμή και όμως σας έρχονται στο μυαλό τόσα άλλα! Το πως περνούσατε εκείνη την ώρα, όχι αν ήσασταν χαρούμενοι ή χαλαροί αλλά κάτι παραπάνω: αν ήσασταν ευτυχισμένοι ξέγνοιαστοι ή λυπημένοι, προβληματισμένοι ολόκληρη την περίοδο γύρω από τη λήψη.”

Πόσο δίκαιο είχε. Μερικές φορές μπορεί να περάσει και μια εβδομάδα και η ψυχή μας να φορτωθεί με τόσα πράγματα, που δεν θα αποτυπωθούν πάνω μας, όχι άμεσα. Ασχολούμαστε με το πως είναι τα μαλλιά μας, αν μας κολακεύει το τάδε ρούχο ή αν φαίνεται η ηλικίας μας και ξεχνάμε το μέσα μας και το πως πραγματικά είμαστε, τι επίδραση έχει η ζωή στο χαρακτήρα μας. Κι ας αφήσουμε τις φωτογραφίες. Ας πάμε στον καθρέφτη. Ας κοιτάξουμε τον εαυτό μας στα μάτια. Τι βλέπουμε; Χρώμα, σχήμα; Όχι! Βλέπουμε τις σκέψεις που ξεπηδούν και μας  κατακλύζουν! Βλέπουμε χαρά, λύπη, ανησυχία, με μια ισχυρή δύναμη που ξεπερνά την εικόνα!

Και αναρωτιόμαστε αν αυτό φαίνεται; Μα φυσικά! Να μην ξεχνάμε το βλέμμα λοιπόν. Να μην το παραμελούμε. Να μην παραμελούμε τη ψυχή μας γιατί μας μιλάει με κάθε δυνατό τρόπο. Και να μη ξεχνάμε ότι το ίδιο ισχύει για τους γύρω μας. Μην παραμελείς τη ματιά! Το ξέρεις ότι η κοπέλα που σε προσπέρασε είχε κάποια ανησυχία, χωρίς καν να τη γνωρίζεις. Ξέρεις ότι ο πατέρας σου είναι σκεπτικός ακόμη και αν μιλάει και φέρεται όπως κάθε άλλη μέρα. Και φυσικά μη στερείς και εσύ από τους γύρω σου το βλέμμα, είναι κομμάτι του εαυτού σου. Και κριτήριο για να ξέρεις ποιοι μπορούν και προσπερνούν την εικόνα, ποίοι δεν μένουν μόνο εκεί…

Με αυτή τη σκέψη επέστρεψα και στη φωτογραφία. Και ήξερα τι έχει αλλάξει παρ’όλο που το κορίτσι αυτό παραμένει ίδιο. Αναλογίστηκα τη ζωή μου, τι συνέβη από τότε μέχρι σήμερα. Και αυτό είναι σπουδαίο! Όταν βρούμε τη ρίζα της χαράς ή της λύπης ξέρουμε πως να την επαναφέρουμε ή να την σταματήσουμε αντίστοιχα. Ή τουλάχιστον ξέρουμε ότι είμαστε ειλικρινείς με τον εαυτό μας και μπορούμε να προσπαθήσουμε.

Φρόσω Τερζόγλου